<?xml version="1.0" encoding="UTF-8"?>

<udhr iso639-3="ami" xml:lang="ami" key="ami" n="Amis"  dir='ltr' iso15924='Latn' xmlns="http://efele.net/udhr">
   <title>Kalaenu Nu Kakarayan Kngli Nu Tamlaw Swanyam</title>
   <preamble>
      <title>Shual Nu Aayaw</title>
      <para>Shamaanen nishinglin tu koyuay a chunyam a pingtengay putyiay kngli nu maenin a shingin nu luma nu tamlaw, kichu nu chuyu, chengyi a hoping nu kalaenu nu kakarayan,</para>
      <para>Shamaanen masharumaay tu ku nihosu a nigome tu kngli nu tamlaw yaman a pawshing, tyamgoay kuni a pawshing tu naay a harateng nu tamlaw. Tayniay iraay a chuyu nu shual a harateng, awaay a kyongchu a kuypa kalaenu nu kakarayan, sha akawang a harateng nu potong a tamlaw han,</para>
      <para>Shamaanen tu chua nishetiay ku tamlaw tu pawchen a yapo, iraay mabawhu pali kngli nu tamlaw a piyaw,</para>
      <para>Shamaanen iraay nichuching a tu yuyi nu kwocha piyaw,</para>
      <para>Shamaanen shumualay a tamlaw nu kwocha nu UN iShanchang Nu UN pakushuelinay chipen a kngli nu tamlaw, chunyam a chachi nu tamlaw a pingteng a kngli nu fainayan a fafahyan han, maharatengay tu itaangayay tu miming chuchin chinpu shehuy a shuyping nu shengho han,</para>
      <para>Shamaanen nishiwanay tu huywankwo a UN malachafay, nichuching pupyan a chunchong a chunshing ikngli nu tamlaw a chipen a chiyu han,</para>
      <para>Shamaanen iraay lyokay tu kuni a kngli a chiyu ishishan chongfen kuni a shiwan tala taangayay a chongyawshing,</para>
      <para>Shalaw anuhatini,</para>
      <para>Taangayay A Huy,</para>
      <para>Shalakay tu kuni a Kalaenu Nu Kakarayan Kngli Nu Tamlaw Swanyam, nishishan a kongtong a hapyawchun kilumut tamlaw a kwocha. Pimaharateng Tamlaw a chikow nu shehuy mararil tu kuni a swanyam, pichuching chunchong tu kngli a chiyu u chawhuy a chawu, u chanching a choshi nu kwocha a kwochi, shapimachenglin a machunshingaw pupyan a yushaw tamlaw nu huywankwo a tamlaw nu shera kuni a kngli a chiyu.</para>
   </preamble>
   <article number="1">
      <title>Shaka chechay</title>
      <para>Chiyu mahufuchay tu tamlaw, maemin pingdeng ichunyan a kngli. Iraay chaira lishing a naay a naay a harateng, pimaulahsha u harateng nu kaka shafa.</para>
   </article>
   <article number="2">
      <title>Shaka tusha</title>
      <para>Iraay tamlaw iraay a chike kngli a chiyu nu kuni a swanyan, awaay chubye nu chongchu, fuse, shingpye, shual, chongchaw, chengchi anucha ruma harateng, kwochi anucha chushen nu shehuy, chaychan, mahufuch anucha ruma shenfen.</para>
      <para>Anu iraay chengchi, shingcheng anucha kwochi a tiwey nu kwocha anucha shera nu tamlaw chabye, biawa tamlaw chabye, awaay tuli, tokwan, chua chichi anucha iraay ruma iraay a lalemak chukng shanchi maemin chabye.</para>
  </article>
   <article number="3">
      <title>Shaka tulu</title>
      <para>Iraay tamlaw kngli nu shengming, chiyu a ankng nu tamlaw.</para>
   </article>
   <article number="4">
      <title>Shaka shopat</title>
      <para>Aka bimasharuma chima maemin nuli anucha nuyi. Biawa maan shingshi a nuli a chitu a nuli a niacha niliwal maemin.</para>
   </article>
   <article number="5">
      <title>Shaka lima</title>
      <para>Aka biira tamlaw kushing anucha chanlin a anucha chua kalintaw a anucha wulushing a tayu anucha shingfa.</para>
   </article>
   <article number="6">
      <title>Shaka enem</title>
      <para>Iraay tamlaw iishakachua maemin iraay a kngli linke nu aayaw nu fali.</para>
   </article>
   <article number="7">
      <title>Shaka pitu</title>
      <para>Pingteng tamlaw iaayaw nu fali, iraay ira a kngli pingteng a pawhu nu fali, aki biira chishi. Iraay tamlaw ira a kngli pingteng a pawhui, shamaanen biawa hay nu wefan a chishi kuni a swanyam a shantong a shingwe tuni a chishi.</para>
   </article>
   <article number="8">
      <title>Shaka falu</title>
      <para>Anu machinhayay tu mapafeli a chipen a kngli shanfa anucha fali, iraay tamlaw ikuni a chinhay yushaw mapatilun a kngli.</para>
   </article>
   <article number="9">
      <title>Shaka shiwa</title>
      <para>Aka bichepet, bilikut anucha bifalah tu tamlaw linyi.</para>
   </article>
   <article number="10">
      <title>Shaka muetep</title>
      <para>Iraay tamlaw malichay a kngli tuli a awa a fating pyanyi, shamaanen bichoting tu kngli a yiwu ira a bipanting tu shingshi a kongsu ira.</para>
   </article>
   <article number="11">
      <title>Shaka muetep ira ku chechay</title>
      <orderedlist>
         <listitem tag="(Shaka chechay)">
            <para>Ira a tamlaw shingshi a kongkaw, anu chua machengshi ira chuy u fali u kongkay a shenpan, iraay mapakushuelin a kngli awa chuy. Biira shenpan ilichay pachaku shaeliay a pawchang maemin.</para>
         </listitem>
         <listitem tag="(Shaka tusha)">
            <para>Ishingshi a shingwe anucha chua shingwe nu tamlaw, anu awa chuy shalakay u fali nu kwocha anucha kwochi, aka biira chuy. Aka bitaangayay ku shingfa tu iraay a fali a kuyting chuy.</para>
         </listitem>
      </orderedlist>
   </article>
   <article number="12">
      <title>Shaka muetep ira ku tusha</title>
      <para>Aka bikanshe tu lalemak nu niah, luma, paaruan a tongshin nu tamlaw linyi, aka bichinhay tu yongyu a minyu ira. Iraay tamlaw mapawhuay pimyan a kngli tuni a kanshe anucha chinhay.</para>
   </article>
   <article number="13">
      <title>Shaka muetep ira ku tulu</title>
      <orderedlist>
         <listitem tag="(Shaka chechay)">
            <para>Iraay tamlaw ikwocha chiyu maru a linah a kngli.</para>
         </listitem>
         <listitem tag="(Shaka tusha)">
            <para>Iraay tamlaw shalak a kngli kwo, iraay ini kwocha nu niah ira, iraay nukay a kngli.</para>
         </listitem>
      </orderedlist>
   </article>
   <article number="14">
      <title>Shaka muetep ira ku shopat</title>
      <orderedlist>
         <listitem tag="(Shaka chechay)">
            <para>Iraay tamlaw ipaputal a kwocha kilimay a tikelaay tu pihu pimyan a kngli tu pohay.</para>
         </listitem>
         <listitem tag="(Shaka tusha)">
            <para>Anu iraay malichay a lalemak u chua chengchishing a chuyshing anucha wefan a shingwe chongchi anucha wanche nu UN, aka bishaeli tuni a kngli.</para>
         </listitem>
      </orderedlist>
   </article>
   <article number="15">
      <title>Shaka muetep ira ku lima</title>
      <orderedlist>
         <listitem tag="(Shaka chechay)">
            <para>Iraay tamlaw iraay a kngli kwochi.</para>
         </listitem>
         <listitem tag="(Shaka tusha)">
            <para>Aka biafash tu kwochi nu tamlaw, aka bifulin tu kaybyan a kngli tu kwochi.</para>
         </listitem>
      </orderedlist>
   </article>
   <article number="16">
      <title>Shaka muetep ira ku enem</title>
      <orderedlist>
         <listitem tag="(Shaka chechay)">
            <para>Iraay fainayan a fafahyan nikalafu a chifafahi a kngli, awaay shanchi nu chongchu, kwochi anucha chongchaw. Ihunyin, ichehun a ilihun, biira pingteng a kngli.</para>
         </listitem>
         <listitem tag="(Shaka tusha)">
            <para>Anu chua kilumutay tu fainayan a fafahyan, aka binikalafu, aka bichifafahi.</para>
         </listitem>
         <listitem tag="(Shaka tusha)">
            <para>U luma tyanlan a chipen a tanwan nu shehuy, bimapawhu shehuy a kwocha.</para>
         </listitem>
      </orderedlist>
   </article>
   <article number="17">
      <title>Shaka muetep ira ku pitu</title>
      <orderedlist>
         <listitem tag="(Shaka chechay)">
            <para>Iraay tamlaw maemin chaychankng nu niah, malairaay ruma tamlaw chaychankng.</para>
         </listitem>
         <listitem tag="(Shaka tusha)">
            <para>Aka biafash tu chaychan nu tamlaw linyi.</para>
         </listitem>
      </orderedlist>
   </article>
   <article number="18">
      <title>Shaka muetep ira ku falu</title>
      <para>Iraay tamlaw kngli nu harateng, naay a harateng a chongchaw a chiyu. Iraay kuni a kngli kaybyan a chiyu tu chongchaw anucha shinyang, niah anucha chiti, pyawshi a chiyu kongkay anucha mimi u chawyi, u shichan, u lipay a kayli tu chongchaw anucha shinyang.</para>
   </article>
   <article number="19">
      <title>Shaka muetep ira ku shiwa</title>
      <para>Iraay tamlaw chiyu kngli nu harateng a shumual. Iraay kuni a kngli iraay harateng chua makanshe a chiyu, u meche a cha lichayay kwoche kilim a, ala a pafeli a chiyu tu shaoshi a harateng.</para>
   </article>
   <article number="20">
      <title>Shaka tusha a pulu</title>
      <orderedlist>
          <listitem tag="(Shaka chechay)">
            <para>Iraay tamlaw kngli nu hoping shahurul a cheshe a chiyu.</para>
         </listitem>
         <listitem tag="(Shaka tusha)">
            <para>Aka biaka kaecha ira tamlaw twanti.</para>
         </listitem>
     </orderedlist>
   </article>
   <article number="21">
      <title>Shaka tusha a pulu ira ku chechay</title>
      <orderedlist>
         <listitem tag="(Shaka chechay)">
            <para>Iraay tamlaw u niah anucha u chiyu pili a taypyaw chancha a kngli chili tu kwocha.</para>
         </listitem>
         <listitem tag="(Shaka tusha)">
            <para>Iraay tamlaw u pingteng a chihuy chancha a kngli kongwu nu kwocha.</para>
         </listitem>
         <listitem tag="(Shaka tulu)">
            <para>U harateng nu tamlaw chichu nu ichel nu chengfu. Bibyawshan tuni a harateng u tingchi a shuelin a pili. Bipafeli pili u pupyan a pingteng a towpyawkng,u awa a ngangan anucha u malatulung a chiyu a towpyaw chengshu.</para>
         </listitem>
      </orderedlist>
   </article>
   <article number="22">
      <title>Shaka tusha a pulu ira ku tusha</title>
      <para>U tamlaw chengwan nu shehuy, shalaw iraay ira a kngli shehuy a pawchang, shishan tu mashaeli a chingchi, shehuy a wenhwa a knglichiyu fachan nu chunyan a linke. U ichel nu kwocha a hocho nu kwochi, u lalemak nu kaput a chiwan nu kwocha.</para>
   </article>
   <article number="23">
      <title>Shaka tusha a pulu ira ku tulu</title>
      <orderedlist>
         <listitem tag="(Shaka chechay)">
            <para>Iraay tamlaw kongcho a, pili a ku niah tu chiye, kongcheng a hoshi a kongcho a tyawchan a ira a kngli shiye a pawshan.</para>
         </listitem>
         <listitem tag="(Shaka tusha)">
            <para>Iraay tamlaw tong kong tong chow a kngli, aka biira chishi.</para>
         </listitem>
         <listitem tag="(Shaka tulu)">
            <para>Ira kongcho a tamlaw maemin ira a kngli kongcheng a hoshi a acha. Biira niah a paru nuluma fuho a shengho a tyawchan chunyan nu tamlaw. Anu iraay piyaw bipafeli tu ruma pawchang nu shehuy.</para>
         </listitem>
         <listitem tag="(Shaka shopat)">
            <para>Iraay tamlaw chuchiay a chanchaay tu konghuy wehu a kngli tu liyi nu niah.</para>
         </listitem>
      </orderedlist>
   </article>
   <article number="24">
      <title>Shaka tusha a pulu ira ku shopat</title>
      <para>Iraay tamlaw pashela a shalama a kngli, iraay ira a kongcho a shichan holi a shanchi, pashela a kngli tingchi pafeliay tu paychi.</para>
   </article>
   <article number="25">
      <title>Shaka tusha a pulu ira ku lima</title>
      <orderedlist>
         <listitem tag="(Shaka chechay)">
            <para>Iraay tamlaw ira a kngli wehu a shengho a shuychun tu chankang a fuli nu niah a paru nuluma, iraay kumaen, riku, luma, paishing a piyaw a shehuy a fuwu. Anu hilayay tu ihilay tu kongcho, maalalaay tu, chanfeay tu, patay tu fainay, malitengay tu anucha ruma chua kongchi a lalemak tu kilim a ichel tu paychi, iraay mapawchang a kngli.</para>
         </listitem>
         <listitem tag="(Shaka tusha)">
            <para>Iraay wina a wawa machaoku a mapalang a kngli tiwa. Biira wawa, hunsheng anucha chua hunsheng, pingteng a shehuy a pawhu.</para>
         </listitem>
      </orderedlist>
   </article>
   <article number="26">
      <title>Shaka tusha a pulu ira ku enem</title>
      <orderedlist>
         <listitem tag="(Shaka chechay)">
            <para>Iraay tamlaw mapakafana a kngli maemin. Aka bishaeli ku pakafana tu paychi, u shatapang a chipen a kaytwan shahatinisha. U shatapang a pakafana yiwu. Biira chishu a chiye a pakafana pupyan. Bifawah akawang a pakafana u chengchi itamlaw pingteng.</para>
         </listitem>
         <listitem tag="(Shaka tusha)">
            <para>Bifachan tu koshing nu tamlaw pakafana chongfen, bichachang chunchong kngli nu tamlaw a chipen a chiyu. Bichuching pakafana lyokay, emem a paliw nu kwocha, chongchu anucha chitwan nu chongchaw, bichuching tu wehu a hotong ku UN tu hoping.</para>
         </listitem>
         <listitem tag="(Shaka tulu)">
            <para>Iraay wama a wina ichongle nu pakafana nu wawa pili a kngli ayaw.</para>
         </listitem>
      </orderedlist>
   </article>
   <article number="27">
      <title>Shaka tusha a pulu ira ku pitu</title>
      <orderedlist>
         <listitem tag="(Shaka chechay)">
            <para>Iraay tamlaw chiyu chancha wenhwa a shengho nu shehuy, tanam tu yishu, malaira a kosho a chinpu a mashalak a fuli kngli.</para>
         </listitem>
         <listitem tag="(Shaka tusha)">
            <para>Imashalak a chingshen a wuchi a liyi kosho, wensho anucha yishu nu niah, irray tamlaw mapawhu a kngli.</para>
         </listitem>
      </orderedlist>
   </article>
   <article number="28">
      <title>Shaka tusha a pulu ira ku falu</title>
      <para>Iraay tamlaw tu shehuy a kwochi a chishu shaeli a kngli. Ikuni a chishu, mashishan maparu a kngli a chiyu kuni a swanyam maemin chongfen.</para>
   </article>
   <article number="29">
      <title>Shaka tusha a pulu ira ku shiwa</title>
      <orderedlist>
         <listitem tag="(Shaka chechay)">
            <para>Iraay tamlaw shehuy a chelin maemin, shamaanen fachan acha ishehuy koshing ira chiyu a chongfen alatek.</para>
         </listitem>
         <listitem tag="(Shaka tusha)">
            <para>Shingshiay tamlaw tu kngli a chiyu, mashanchi acha fali. Choli a muti tuni a shanchi, u acha pafeli tu piyaw a chunchong a chenglin tu kngli a chiyu nu ruma tamlaw, shiying shaeli nu tawte, kongkong a chishu a pupyan a fuli iminchu a shehuy.</para>
         </listitem>
         <listitem tag="(Shaka tulu)">
            <para>Shingshi tuni a kngli a chiyu, aka biwepe chongchi a wanche nu UN imaan lalemak maemin.</para>
         </listitem>
      </orderedlist>
   </article>
   <article number="30">
      <title>Tulu a pulu</title>
      <para>Aka bishumual , tyawwen nu kuni a swanyam maemin, iraay maan kwocha, chitwan anucha tamlaw pohway a kngli tu maparu a maan kngli a chiyu kuni a swanyam han.</para>
   </article>
</udhr>
